تفاوت سند رهنی بانکی و قرارداد یکسان در دفترخانه

ماهیت قرارداد یکسان در انتقال مالکیت

بر اساس قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، خرید و فروش هرگونه ملک باید در بستر سامانه‌های مجاز و در قالب قرارداد یکسان انجام شود. این قرارداد، جایگزین قانونی و هوشمند مبایعه‌نامه‌های کاغذی است که پیش‌تر در بنگاه‌های املاک نوشته می‌شد.

قرارداد یکسان مستقیماً به موضوع انتقال مالکیت، تعیین ثمن معامله، زمان‌بندی تحویل ملک و شروط میان خریدار و فروشنده می‌پردازد. این سند در سامانه کاتب ثبت شده و پس از تایید، برای انتقال قطعی به دفتر اسناد رسمی ارجاع داده می‌شود.

سند رهنی بانکی چیست؟

سند رهنی یک سند رسمی مجزا است که میان خریدار (وام‌گیرنده) و بانک (تسهیلات‌دهنده) تنظیم می‌شود. زمانی که شما برای خرید ملک از بانک وام مسکن دریافت می‌کنید، بانک برای تضمین بازگشت پول خود، ملک خریداری‌شده را در رهن (گرو) خود نگه می‌دارد.

این سند صراحتاً حق فروش یا انتقال ملک را تا زمان تسویه کامل اقساط وام از مالک سلب می‌کند و در صورت عدم پرداخت اقساط، به بانک اجازه می‌دهد از طریق مزایده قانونی، مطالبات خود را از محل فروش ملک وصول نماید.

تفاوت‌های حقوقی و اجرایی در دفتر اسناد رسمی

اگرچه هر دو سند نهایتاً در دفترخانه تایید و ثبت می‌شوند، اما تفاوت‌های بنیادینی در ساختار و طرفین آن‌ها وجود دارد:

نحوه اخذ تسهیلات مسکن در قانون جدید

در رویه جدید، فرآیند خرید ملک وام‌دار بسیار ساختاریافته‌تر شده است. خریدار ابتدا پیش‌نویس قرارداد یکسان را در سامانه تنظیم می‌کند. اگر ثمن معامله قرار است از طریق وام بانکی تامین شود، این موضوع صراحتاً در بخش شرایط پرداخت قرارداد قید می‌گردد.

سپس طرفین به دفتر اسناد رسمی مراجعه می‌کنند. سردفتر ابتدا سند انتقال قطعی را بر اساس قرارداد یکسان تنظیم نموده و بلافاصله و همزمان، سند رهنی را به نفع بانک صادر و ثبت می‌کند. در این حالت، سند تک‌برگ جدیدی که به نام خریدار صادر می‌شود، ممهور به مهر بازداشت و ترهین بانکی خواهد بود.

نقش دفاتر اسناد رسمی در تنظیم اسناد رهنی

سردفتران وظیفه دارند تطابق دقیق شروط بانک و مشخصات ملک را در سند رهنی لحاظ کنند. جهت آشنایی با مدارک مورد نیاز و فرآیندهای تخصصی تنظیم اسناد بانکی و رهنی، می‌توانید به بخش راهنمای اسناد در سایت دفتر اسناد رسمی ۹۳۰ تهران مراجعه نمایید.

همچنین برای درک بهتر نحوه مدیریت تسهیلات در قراردادهای جدید، پیشنهاد می‌کنیم مقاله تخصصی دریافت وام مسکن با قرارداد یکسان امکان‌پذیر است؟ را نیز مطالعه فرمایید.

نتیجه‌گیری

درک تفاوت میان قرارداد یکسان و سند رهنی، کلید انجام یک معامله هوشمندانه و بدون استرس است. قرارداد یکسان، شما را به صورت قانونی مالک ملک می‌کند و سند رهنی، چارچوب تعهدات مالی شما را در قبال بانک مشخص می‌سازد. با ثبت این فرآیندها در پلتفرم «یک‌ثبت» و دفاتر اسناد رسمی معتبر، امنیت مالکیت و سرمایه شما در بالاترین سطح ممکن تضمین خواهد شد.